یکشنبه ۳۱ فروردین ۱۳۹۳ ه‍.ش.

رفتار حرکتی (Motor behavior)

 رفتار حرکتی
 Motor behavior

رفتار حرکتی (Motor behavior) علمی است جهت مطالعه حرکت (Movement) و عملکرد حرکتی (Motor performance) انسان با تاکید بر علوم فیزیولوژی (Physiology) و روانشناسی (Psychology).
بررسی حرکت انسان به عنوان رفتاری که فرد از خود بروز می دهد، این ایده را ایجاد می کند که باید جنبه های شناختی حرکت (Cognitive aspects of movement) را نیز درنظر گرفت. اعمال حرکتی انسان و ویژگی های آن می تواند در ارتباط با تصمیم گیری، انگیزش (Motivation)، تفکر، توجه (Attention)، حافظه، استدلال و ادراک (Perception) باشند که به عنوان عملکردهای شناختی (Cognitive functions) محسوب می شوند.
رفتار حرکتی شامل سه زیر مجموعه است که عبارتنداز:
-رشد حرکتی (Motor development)
-کنترل حرکتی (Motor control)
-یادگیری حرکتی (Motor learning)

رشد حرکتی (Motor development)
رشد حرکتی عبارت است از مطالعه تغییرات اعمال حرکتی انسان در طول عمر (از آغاز تولد تا مرگ) که در ارتباط با رسش یا پختگی فیزیکی (Physical maturation) و همچنین تمرین و تجربه است. رشد حرکتی انسان علاوه بر رشد مناسب سیستم عصبی (Nervous system) به رشد سیستم اسکلتی (استخوان ها و مفاصل) و سیستم عضلانی نیز وابسته است. این نوع از رشد ممکن است روندی صعودی یا نزولی داشته باشد.




رشد حرکتی درشت (Gross motor development) و رشد حرکتی ظریف (Fine motor development) از مباحث رشد حرکتی به ویژه در دوره شیرخواری (از تولد تا دو سالگی) و کودکی اولیه یا دوره پیش دبستانی (از 3 تا 5 سالگی) محسوب می شوند. رشد مهارت های حرکتی بزرگ و کوچک معمولا در یک توالی یا نظم قابل پیش بینی صورت می گیرند، ولی روند و کیفیت آن ممکن است تحت تاثیر عوامل محیطی چون تمرین و تجربه (Experience) نیز قرار گیرند. در ارتباط با مهارت های حرکتی درشت که بیشتر به عضلات بزرگ وابسته هستند می توان به مواردی چون نشستن، ایستادن، راه رفتن، بالا و پایین رفتن از پله ها، روی یک پا ایستادن و لی لی کردن اشاره کرد. در مهارت های حرکتی ظریف، بیشتر عضلات کوچک به خصوص عضلات کوچک انگشتان دست نقش دارند که برای انجام حرکاتی ظریف چون گرفتن، دستکاری کردن، نوشتن، خط کشیدن، خوردن، نوشیدن و لباس پوشیدن ضروری هستند. این حرکات ظریف علاوه بر هماهنگی عضلات کوچک دست به هماهنگی چشمی-دستی نیز وابسته اند.



نقص های فیزیکی در سیستم بینایی، گفتاری، عصبی، شنوایی و عضلانی-اسکلتی (ماسکلواسکلتال) باعث عملکرد حرکتی نامناسب می گردند که میزان آن به شدت نقص جسمی بستگی دارد.
کنترل حرکتی (Motor control)
کنترل حرکتی یعنی مطالعه و بررسی حرکت و چگونگی کنترل آن با تاکید بر علم فیزیولوژی. در کنترل حرکتی، بیشتر قسمت هایی از سیستم عصبی به ویژه سیستم عصبی مرکزی (CNS) که در اعمال حرکتی نقش دارند مطالعه می گردند. در این علم، توانایی جهت تنظیم مکانیسم هایی که برای حرکت ضروری هستند مورد توجه قرار می گیرد.
تئوری های مختلفی در ارتباط با فهم کنترل حرکت مطرح شده اند که هر یک به جنبه های خاصی اشاره دارند. این تئوری ها ممکن است مزایا یا معایبی داشته باشند. از تئوری های کنترل حرکتی می توان به عنوان راهنمایی جهت درک عمل حرکتی استفاده کرد و همچنین این تئوری ها در ایجاد ایده های جدید مرتبط با چگونگی کنترل اعمال حرکتی کمک کننده هستند.



بخش های مختلفی از دستگاه حسی (Sensory system) و دستگاه حرکتی (Motor system) در کنترل حرکتی دخالت دارند. اطلاعات بینایی، دهلیزی (وستیبولار) و حسی-بدنی (سوماتوسنسوری) سه منبع مهم حسی در کنترل حرکت هستند. در ارتباط با دستگاه حرکتی، قشر مغز (Cerebral cortex)، عقده های قاعده ای (Basal ganglia) و مخچه (Cerebellum) سه بخش بسیار مهم در کنترل حرکتی محسوب می شوند.




یادگیری حرکتی (Motor learning)
یادگیری حرکتی به تغییرات نسبتا پایدار در عملکرد حرکتی انسان گفته می شود که در ارتباط با تمرین، تکرار و تجربه (Experience) است. همچنین می توان یادگیری حرکتی را بدین صورت تعریف کرد: توانایی فرد برای ایجاد حرکات جدید که بر اثر تمرین و تجربه به دست می آیند.
در یادگیری حرکتی مجموعه عواملی که در ایجاد مهارت های حرکتی (Motor skills) اکتسابی نقش دارند و در فرد باقی می مانند، مورد بررسی قرار می گیرند. تمرینات مختلفی که باعث ایجاد اعمال حرکتی جدید یا اصلاح حرکات موجود در فرد می شوند، درصورت تکرار مناسب، یک عامل موثر در یادگیری حرکتی محسوب می شوند. یک مهارت حرکتی که با تکرار ایجاد می شود ازطریق حافظه حفظ می گردد تا در آینده به هنگام لزوم به کار گرفته شود. حافظه حرکتی (Motor memory) باعث خودکاری (Automation) حرکات فرد به هنگام تصمیم جهت اجرای حرکات مهارتی قبلا آموخته شده می گردد. حفظ و نگهداری مهارت های حرکتی به عنوان حافظه عضلانی (Muscle memory) یا حافظه حرکتی (Motor memory) شناخته می شود.
بخش های مختلفی از سیستم عصبی چون نواحی حرکتی قشر مغز، عقده های قاعده ای ، مخچه و قسمت هایی که مسئول توجه (Attention) هستند در یادگیری حرکتی نقش دارند. فعالیت هایی چون رانندگی، نوشتن، برش با قیچی، دوچرخه سواری، بازی با توپ فوتبال یا والیبال،حرکات ژیمناستیک و ... در ارتباط با یادگیری حرکتی هستند.
به طورکلی برخی از مواردی که به یادگیری حرکتی نیاز دارند شامل:
-آموزش های حرکتی توسط فیزیوتراپیست در بیماران با آسیب سیستم عصبی و سیستم عضلانی-اسکلتی
-یادگیری گفتاری یا کلامی در کودکان و بیماران با ضایعات سیستم عصبی
-پیشرفت های حرکتی در ورزشکاران به خصوص ورزشکاران حرفه ای
-پیشرفت های حرکتی در حرکات ظریف دست به عنوان مثال در تایپیست ها و پیانیست های حرفه ای
کاربرد علم رفتار حرکتی در فیزیوتراپی
یکی از ویژگی های مهم در علم رفتار حرکتی علاوه بر مطالعه کنترل حرکت، بررسی حرکات انسان طی دوره های رشد و همچنین مباحث روانشناختی چون یادگیری است. دوره های رشد (Periods of development) که شامل دوره های پیش از تولد، کودکی و بزرگسالی است بر فعالیت های حرکتی انسان تاثیر می گذارند. همچنین در روانشناسی و علوم شناختی (Cognitive science) مباحثی چون حافظه (Memory)، توجه (Attention)، تصمیم گیری (Decision making)، انگیزش (Motivation)، تفکر (Thinking) و ادراک (Perception) که بر اعمال حرکتی تاثیر می گذارند از اهمیت ویژه ای برخوردار هستند که این موضوعات می توانند در بیماران فیزیوتراپی به خصوص بیماران نورولوژیک به هنگام ارزیابی و درمان درنظر گرفته شوند.
برخی از موارد کاربرد علم رفتار حرکتی در فیزیوتراپی عبارتنداز:
-سالمندی
-بیماران با ضایعات تخریبی (دژنراتیو) سیستم عصبی مرکزی همانند پارکینسون و زوال عقل (آلزایمر)
-سکته های مغزی
-ام اس (مالتیپل اسکلروزیس)
-آموزش مهارت های حرکتی در ورزشکاران به ویژه ورزشکاران حرفه ای
-اختلالات ارتوپدی
-آسیب های ورزشی
-فلج مغزی

*استفاده از مطالب فقط درصورت ذکر منبع وبلاگ یا لینک آن مجاز است.
موضوعات فیزیوتراپی
مقالات فیزیوتراپی 
مقالات استخوان شناسی
مقالات آناتومی اندام فوقانی
مقالات آناتومی اندام تحتانی
مقالات آناتومی ستون فقرات
مقالات حرکت شناسی (کینزیولوژی)
مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه
مقالات شکستگی استخوانها و جراحی های ارتوپدی
مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)
مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (cns & pns)
مقالات سیستم عصبی، بیماریها و اختلالات مربوطه
مقالات سیستم تنفسی، بیماریها و اختلالات مربوطه
مقاله های سیستم حسی، درد و موضوعات آن
مقالات سیستم عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه
مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر 

اخبار کنگره ها و سمینارهای فیزیوتراپی 
مهمترین اخبار دکترای حرفه ای فیزیوتراپی

مطالب و موضوعات متفرقه (مقالاتی درباره فشار خون، دیابت، بیوفیزیک، رادیولوژی،فیزیولوژی و تست خون، برخی از بیماری ها و...)
مقالات ورزش و تغذیه (شامل موضوعات تحرک و فعالیت بدنی،تغذیه صحیح،چاقی،اضافه وزن،کنترل وزن و غیروه)
مقالات قلب و عروق (شامل مفاهیم، اختلالات و مقاله های آموزشی)
مقالات رادیولوژی
برخی از خلاصه مقالات فیزیوتراپی
طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن


سه‌شنبه ۱۹ فروردین ۱۳۹۳ ه‍.ش.

آتروفی مغزی (Cerebral atrophy)


آتروفی مغزی
Brain atrophy, or Cerebral atrophy
آتروفی (Atrophy) به معنای کوچک شدن و تحلیل رفتن بافت است.آتروفی مغزی (Brain atrophy, or Cerebral atrophy) یعنی کاهش اندازه بافت مغز به علت ازبین رفتن سلول های مغزی یا آسیب ارتباطات در مغز. آتروفی مغز درنتیجه برخی از بیماری ها، آسیب ها، اختلالات و افزایش سن ایجاد می گردد که ممکن است به ناحیه خاصی از مغز محدود شده باشد یا نواحی زیادی از آن را درگیر نماید. این مشکل باعث اختلال در عملکرد مغز می گردد و درصورت عدم درمان مناسب به تدریج پیشرفت می کند. درنتیجه آتروفی مغز، انواعی از اختلالات نورولوژیکی و مشکلات شناختی ایجاد می گردد. به طورکلی میزان آتروفی مغز با توجه به علت زمینه ای به صورت آهسته یا سریع افزایش می یابد.


علل آتروفی مغزی
برخی از عواملی که در ایجاد آتروفی مغز نقش دارند عبارتنداز:
- افزایش سن یا پیری (Aging)
-درد مزمن (Chronic pain)
-آسیب های ضربه ای مغز (Traumatic brain injuries)
-سکته های مغزی (Strokes)
-بیماری زوال عقل (Alzheimer's disease)
-بیماری پارکینسون (Parkinson's disease)
-صرع (Epilepsy)
-فلج مغزی (Cerebral palsy)
-اختلالات خوردن (Eating disorders) و سوء تغذیه (Malnutrition) مانند بی اشتهایی عصبی (Anorexia nervosa)
-بیماری ام اس یا مالتیپل اسکلروزیس (Multiple sclerosis)
-بیماری هانتینگتون (Huntington's disease)
-عفونت های مغزی (Brain infections) مانند نوروسیفیلیس (Neurosyphilis)
-انسفالیت یا التهاب مخ (Encephalitis)
-ایدز (Acquired immunodeficiency syndrome, or AIDS)
-اختلالات خلقی (Mood disorders) همانند افسردگی (Depression)
-چاقی (Obesity) و اضافه وزن (Overweight)
-بی حرکتی طولانی مدت (Prolonged immobility)
-اعتیاد به الکل (Alcoholism)
-تومورهای مغزی (Brain tumors)
-پرتو درمانی (Radiation therapy) جهت پیشگیری یا درمان تومورها
-شیمی درمانی (Chemotherapy)
-دیابت نوع دو (Type 2 diabetes)


علایم آتروفی مغزی
علایم آتروفی مغزی با توجه به محل ضایعه مغز و علت آن متفاوت است. آسیب بافت مغز به علت آتروفی مغزی می تواند منجر به مشکلات نورولوژیکی و اختلالات شناختی (Cognitive) و یادگیری (Learning) گردد. بسیاری از بیماران در کنترل حرکت، درک مطالب، خواندن و انجام فعالیت های روزمره همانند خوردن و لباس پوشیدن دچار مشکل می شوند.
ضایعه در منطقه گفتار و ناحیه درک کلمات شنیده شده مغز انسان به ترتیب باعث آفازی بروکا (آفازی حرکتی یا بیانی) و آفازی ورنیکه (آفازی حسی) می گردد. اگر آفازی بروکا و ورنیکه همزمان وجود داشته باشد، آفازی کامل (آفازی گلوبال) گفته می شود که در این حالت بیمار هم در بیان کلمات و هم در درک کلمات شنیده شده مشکل خواهد داشت. در موارد سکته های مغزی ناشی از انسداد شریان مغزی میانی (Middle cerebral artery) در نیمکره غالب، احتمال آفازی کامل وجود دارد.
در برخی از بیماران علائمی چون تشنج (Seizures) و دمانس (Dementia) ایجاد می گردد. دمانس عبارت است از مجموعه ای از علایم و نشانه هایی چون اختلال حافظه، توجه و استدلال، اشکال در هماهنگی و فعالیت های روزمره، اختلالات شخصیتی و هیجانی و مشکلات رفتار اجتماعی. بیماری آلزایمر (زوال عقل) شایع ترین علت دمانس است. دمانس عروقی (Vascular dementia) که به هنگام سکته مغزی ایجاد می شود یک نوع شایع دیگری از دمانس محسوب می شود.

تشخیص آتروفی مغز
روش های تشخیصی شامل:
-ام آر آی اسکن یا تصویربرداری تشدید مغناطیسی (Magnetic resonance imaging, or MRI scan)
-اسکن توموگرافی کامپیوتری یا سی تی اسکن (Computed tomography scan, or CT scan)

درمان آتروفی مغزی
برخی از روش های درمانی جهت کاهش علایم آتروفی مغزی با توجه به نوع اختلال ممکن است در ارتباط با موارد زیر باشند:
-درمان دارویی طبق نظر متخصص مربوطه جهت درمان بیماری اولیه یا کاهش سرعت آسیب مغزی. در این ارتباط، معاینات منظم بیمار جهت بررسی سیر ضایعه مغزی و مشکلات نورولوژیکی ضروری است.
-فیزیوتراپی جهت آموزش تمرینات و بهبود حرکات
-کاردرمانی جهت آموزش فعالیت های روزمره
-گفتاردرمانی در موارد اختلالات تکلم
-حمایت های خانواده جهت فعال نگه داشتن فرد
-حمایت های روحی-روانی

اثر فعالیت های بدنی و ورزش بر بافت مغزی
فعالیت های جسمی و ورزش باعث افزایش حجم یا بافت مغزی در هر ناحیه ای از آن ازجمله لوب های فرونتال، پاریتال، تمپورال و هیپوکامپ (Hippocampus) می گردند. به طور کلی، تمرینات و ورزش علاوه بر افزایش عملکرد روانی (مانند کاهش استرس و افسردگی) و جسمانی فرد( مانند افزایش تعادل، قدرت، تحرک، سلامت قلبی-عروقی، کنترل وزن و فشار خون) در بهبود عملکردهای شناختی (Cognitive functions) هم در افراد جوان و هم در افراد مسن نقش دارند.
عملکردهای شناختی (Cognitive functions) به عنوان فرآیندهای ذهنی (Mental processes) محسوب می شوند که در ارتباط با تفکر (Thinking)، استدلال (Reasoning)، حافظه (Memory)، یادگیری (Learning)، تصور(Imagining)، توجه (Attention)، زبان (Language)، تصمیم گیری (Decision making) و حل مسئله (Problem solving) هستند.
*استفاده از مطالب فقط درصورت ذکر منبع وبلاگ یا لینک آن مجاز است.
موضوعات فیزیوتراپی
مقالات فیزیوتراپی 
مقالات استخوان شناسی
مقالات آناتومی اندام فوقانی
مقالات آناتومی اندام تحتانی
مقالات آناتومی ستون فقرات
مقالات حرکت شناسی (کینزیولوژی)
مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه
مقالات شکستگی استخوانها و جراحی های ارتوپدی
مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)
مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (cns & pns)
مقالات سیستم عصبی، بیماریها و اختلالات مربوطه
مقالات سیستم تنفسی، بیماریها و اختلالات مربوطه
مقاله های سیستم حسی، درد و موضوعات آن
مقالات سیستم عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه
مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر 

اخبار کنگره ها و سمینارهای فیزیوتراپی 
مهمترین اخبار دکترای حرفه ای فیزیوتراپی

مطالب و موضوعات متفرقه (مقالاتی درباره فشار خون، دیابت، بیوفیزیک، رادیولوژی،فیزیولوژی و تست خون، برخی از بیماری ها و...)
مقالات ورزش و تغذیه (شامل موضوعات تحرک و فعالیت بدنی،تغذیه صحیح،چاقی،اضافه وزن،کنترل وزن و غیروه)
مقالات قلب و عروق (شامل مفاهیم، اختلالات و مقاله های آموزشی)
مقالات رادیولوژی
برخی از خلاصه مقالات فیزیوتراپی
طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن


آزردگی عضلانی (Muscle soreness)

دو نوع آزردگی عضلانی (Muscle soreness) وجود دارد:
*آزردگی حاد عضلانی (Acute muscle soreness)
*آزردگی تاخیری عضلانی (Delayed onset muscle soreness) یا آزردگی عضلانی با شروع تاخیری (DOMS)

آزردگی حاد عضلانی (Acute muscle soreness)
اگر درد عضلانی به هنگام تمرین شدید یا اندکی پس از آن ایجاد شود به عنوان آزردگی حاد عضلانی شناخته می شود. درد یا آزردگی حاد عضلانی را به علت ایسکمی و تجمع مواد ناشی از متابولیسم می دانند. این نوع از درد که با خستگی همراه است گذرا می باشد.
عده ای معتقدند که با بالا رفتن میزان اسید لاکتیک، تجمع یون هیدروژن نیز در بدن افزایش می یابد که این می تواند یک عامل درد عضلانی باشد (به علت اسیدی شدن محیط و تحریک پایانه های عصبی آزاد).
آزردگی عضلانی با شروع تاخیری (Delayed onset muscle soreness)
آزردگی عضلانی با شروع تاخیری (Delayed onset muscle soreness) یا سندرم درد عضلانی تاخیری (Delayed Muscle Soreness Syndrome) عبارت است از دردی در عضلات درگیر که معمولا پس از حدود 12 ساعت پس از تمرینات یا فعالیت هایی که فرد به آن عادت نداشته ایجاد می گردد (فعالیت های غیر معمول). درد تاخیری عضلانی بیشتر در ارتباط با فعالیت هایی است که با انقباضات اکسنتریک و ایزومتریک همراه هستند (به ویژه انقباضات اکسنتریک).
ورزشکار یا فردی که فعالیت معمول خود را تغییر می دهد (مثلا ازنظر زمان، شدت و نوع فعالیت) ممکن است دچار درد عضلانی با شروع تاخیری گردد. چنین حالتی می تواند به علت واکنش های بدن جهت ایجاد تطابق با شرایط جدید فعالیت های بدنی باشد.


ویژگی های دیگر آزردگی عضلانی با شروع تاخیری (درد تاخیری عضلانی)
-تشدید درد پس از 24 الی 48 ساعت بعد از تمرین یا فعالیت
-کاهش تدریجی درد به طوری که پس از 3 الی 4 روز تقریبا برطرف می شود (اگرچه تا 7 روز نیز نوشته اند)
علایم
-ایجاد ادم
-افزایش سفتی عضلانی
-افزایش تون عضلانی
-مقاومت در برابر کشش
-با استراحت کاهش و با فعالیت در عضلات درگیر افزایش می یابد
علل آزردگی تاخیری عضلانی
علت اصلی درد مشخص نیست ولی امروزه این نوع از درد را بیشتر به پارگی های میکروسکوپی در عضلات درگیر (فیبرهای عضلانی) یا ضایعهبافت همبند در عضلات نسبت می دهند. برخی بر این عقیده اند که این آسیب بیشتر در ارتباط با قسمت های الاستیک بافت همبند در ناحیه اتصال تاندونی-عضلانی است.
درمان
معمولا پس از چند روز، درد برطرف می شود ولی عوامل زیر ممکن است در کاهش درد موثر باشند:
-استراحت
-استفاده از یخ در 48 الی 72 ساعت اولیه
-تمرینات کششی
-ماساژ
پیشگیری
جهت پیشگیری یا کاهش آزردگی عضلانی با شروع تاخیری، معمولا تمرینات یا فعالیت ها در سطحی متوسط انجام می گردد و به تدریج با توجه به علایم و شرایط فرد، شدت تمرینات افزایش می یابد. گرم کردن قبل از ورزش، تمرینات کششی ملایم و سرد کردن پس از ورزش را می توان جهت پیشگیری در نظر داشت.
مقالات فیزیوتراپی 
مقالات استخوان شناسی
مقالات آناتومی اندام فوقانی
مقالات آناتومی اندام تحتانی
مقالات آناتومی ستون فقرات
مقالات حرکت شناسی (کینزیولوژی)
مقالات سیستم عضلانی-اسکلتی، بیماری ها و اختلالات مربوطه
مقالات شکستگی استخوانها و جراحی های ارتوپدی
مقالات روماتولوژی (شامل اصطلاحات،اختلالات و بیماریهای روماتیسمی و روماتیسم خارج مفصلی)
مقاله های دستگاه عصبی مرکزی و محیطی (cns & pns)
مقالات سیستم عصبی، بیماریها و اختلالات مربوطه
مقالات سیستم تنفسی، بیماریها و اختلالات مربوطه
مقاله های سیستم حسی، درد و موضوعات آن
مقالات سیستم عروقی، بیماریها و اختلالات مربوطه
مروری بر آناتومی سیستم عصبی، عضلانی و اسکلتی ازطریق تصاویر 

اخبار کنگره ها و سمینارهای فیزیوتراپی 
مهمترین اخبار دکترای حرفه ای فیزیوتراپی

مطالب و موضوعات متفرقه (مقالاتی درباره فشار خون، دیابت، بیوفیزیک، رادیولوژی،فیزیولوژی و تست خون، برخی از بیماری ها و...)
مقالات ورزش و تغذیه (شامل موضوعات تحرک و فعالیت بدنی،تغذیه صحیح،چاقی،اضافه وزن،کنترل وزن و غیروه)
مقالات قلب و عروق (شامل مفاهیم، اختلالات و مقاله های آموزشی)
مقالات رادیولوژی
برخی از خلاصه مقالات فیزیوتراپی
طبقه بندی مطالب بر اساس ناحیه بدن


سه‌شنبه ۱۵ اسفند ۱۳۹۱ ه‍.ش.

دستگاه خارج هرمی (Extrapyramidal system)


سیستم اکستراپیرامیدال
دستگاه خارج هرمی

سیستم اکستراپیرامیدال یا دستگاه خارج هرمی به قسمت هایی از سیستم عصبی مرکزی گفته می شود که در عمل کنترل حرکتی نقش دارند ولی به طور مستقیم جزو سیستم هرمی یا پیرامیدال (راه کورتیکواسپاینال و راه قشری بصل النخاعی) نیستند. سیستم اکستراپیرامیدال شامل بخش هایی از مغز، ساقه مغزی و راه های خارج هرمی است. دستگاه خارج هرمی وظیفه تنظیم حرکات ارادی را برعهده دارد. امروزه این سیستم به میزان زیادی درارتباط با عقده های قاعده ای به کار می رود. 

مهمترین بخش ها و راه های سیستم خارج هرمی عبارتنداز:
*عقده های قاعده ای (هسته های قاعده ای)
*تشکیلات مشبک (رتیکولار فورمیشن)
*هسته های دهلیزی (وستیبولار)
*هسته قرمز
*راه های خارج هرمی که شامل راه های زیر است:
**راه وستیبولواسپاینال
**راه رتیکولواسپاینال
**راه تکتواسپاینال
**راه روبرواسپاینال
**راه اولیوواسپاینال

ضایعه سیستم اکستراپیرامیدال در ناحیه عقده های قاعده ای منجربه اختلالات حرکتی به صورت کاهش یا افزایش تون عضلانی (مثلا رژیدیتی که نوعی سفتی عضلانی است) و همچنین حرکات اضافی به صورت لرزش، کره، آتتوز، دیستونی و همی بالیسم می گردد.
مطالب مرتبط:
لرزش در حالت استراحت (Resting tremor) 
ترمور وضعیتی (Postural tremor) 
هسته ها یا عقده های قاعده ای (Basal ganglia)
لرزش ارادی (Intention tremor) 
آتاکسی (Ataxia)
مخچه (Cerebellum)-قسمت اولمخچه (Cerebellum)-قسمت دوم(علایم و اختلالات)

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

ساکروم (Sacrum)


استخوان خاجی
ساکروم

ساکروم یا استخوان خاجی، استخوانی است بزرگ و سه گوش که در بالا با پنجمین مهره کمری، در طرفین با استخوان های هیپ (استخوان لگنی یا استخوان بینام) و در پایین با استخوان دنبالچه (کوکسیکس) مفصل می گردد. این استخوان در کودکی خود از پنچ مهره ساکرال تشکیل شده که به واسطه غضروف ها از یکدیگر مجزا می گردند و به تدریج با افزایش سن به یک استخوان واحد تبدیل می شوند.

تصویر ساکروم از نمای طرفی و پشتی:





ویژگی های دیگر ساکروم (استخوان خاجی)

*ساکروم شامل چهار سطح (جلویی، پشتی،طرفین)، یک قاعده در بالا و یک راس در پایین است
*سطح فوقانی اولین مهره ساکرال، قاعده ساکروم را تشکیل می دهد که دارای دو زایده مفصلی فوقانی است. این دو سطح مفصلی با زواید مفصلی تحتانی پنجمین مهره کمری مفصل می گردند.
*راس ساکروم که از تنه پنجمین مهره ساکرال تشکیل شده است با استخوان دنبالچه (کوکسیکس) مفصل می گردد.
*استخوان ساکروم دارای مجرای ساکرال (Sacral canal)، چهار جفت سوراخ بین مهره ای، چهار جفت سوراخ ساکرال جلویی یا لگنی (Pelvic sacral foramen) در سطح جلویی و چهار جفت سوراخ ساکرال پشتی (Dorsal sacral foramen) در سطح خلفی است. سوراخ های ساکرال محل عبور اعصاب نخاعی ساکرال و عروق خونی است.
*مجرای ساکرال که از اجتماع سوراخ های مهره ای مهره های ساکروم ایجاد می شود دارای ریشه های دم اسبی و مننژ است.
*سطح طرفی ساکروم در بالا پهن بوده و به تدریج به طرف پایین باریک می شود. بخش پهن بالایی سطح طرفی ساکروم در هر طرف داری یک سطح مفصلی بنام سطح گوشی است که این سطوح مفصلی با استخوان های هیپ چپ و راست مفصل می گردند و مفاصل ساکروایلیاک (مفاصل خاجی-خاصره ای) را ایجاد می کنند. *استخوان ساکروم در ثبات لگن و انتقال وزن بدن به کمربند لگنی و اندام های تحتانی نقش دارد (به واسطه مفصل ساکروایلیاک و لیگامان های آن)

مفاصل ساکروایلیاک در شکل زیر:


*قسمت تحتانی سطح طرفی ساکروم، محل اتصال لیگامان های ساکروتوبروس و ساکرواسپینوس، عضلات کوکسیژئوس (عضله دنبالچه ای) و گلوتئوس ماگزیموس (سرینی بزرگ) است.
*سطح تحتانی پنجمین مهره ساکرال، راس ساکروم را ایجاد می کند که دارای یک سطح مفصلی بیضی شکل جهت اتصال با کوکسیکس (استخوان دنبالچه) است.
منبع شکل:http://www.umm.edu
http://www.eorthopod.com/

طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی

استخوان دنبالچه (Coccyx)


استخوان دنبالچه
کوکسیکس

استخوان دنبالچه یا کوکسیکس استخوانی است کوچک و سه گوش که در پایین ترین ناحیه ستون مهره ای قرار می گیرد. این استخوان خود از چهار مهره دنبالچه ای (کوکسیژئال) تشکیل شده که با افزایش سن، استخوان واحدی را ایجاد می کنند.

قاعده استخوان دنبالچه در بالا بوده که دارای یک سطح مفصلی بیضی شکل است. این سطح مفصلی که مربوط به اولین مهره دنبالچه ای (کوکسیژئال) است با راس ساکروم (استخوان خاجی) مفصل می گردد. راس استخوان دنبالچه در پایین بوده که اسفنکتر خارجی مقعد به آن متصل می گردد.

استخوان های ساکروم و کوکسیکس در تصویر زیر:



عضلات لواتور آنی (عضله بالابرنده مقعد) و کوکسیژئوس (عضله دنبالچه ای) که عضلات عمقی کف لگن را تشکیل می دهند به طرفین سطح جلویی کوکسیکس متصل می گردند.
منبع شکل:http://apbrwww5.apsu.edu
طبقه بندی مطالب وبلاگ فیزیوتراپی